You are here

Сұрақ-жауаптар «Еңбек құқығы мәселелері»

Сұрақ тақырыбы: 

Құрметі Тамара ханым !!!

Жауап: 

Сәлеметсіз бе, құрметті Нурахмед!

   Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2014 жылғы 8 сәуірдегі № 327 қаулысымен Қазақстан Республикасы мен Монғолия арасындағы әлеуметтiк қамсыздандыру саласындағы ынтымақтастық туралы келiсiмнің (бұдан әрі – Келісім) күші жойылды. Бұл ретте, Келісім қолданыста болған кезеңде тағайындалған зейнетақыны төлеу жалғасуда.

   Екі жақты шарттық қатынастар болмағандықтан Монғолиядан Қазақстан Республикасына тұрақты тұруға келген азаматтарға ынтымақты зейнетақы төлемдерін тағайындаған кезде 1998 жылғы 1 қаңтарға дейінгі Монғолияда жинақталған еңбек өтілі есепке алынбайды.

   Зейнетақы төлемі азаматтардың 1998 жылғы 1 қаңтарға дейінгі қажетті толық еңбек өтілі (20/25 жыл) болмаған жағдайда 1998 жылғы 1 қаңтарға дейінгі еңбек өтіліне пропорционалдық есеппен толық емес көлемдегi зейнетақы төлемдері белгiленедi.

   Сіздің зейнетақы ісіңіздегі құжаттар мұқият зерттеліп, төлем есептері ҚР заңнамаларына сәйкестігі  тексерілді.

   Іс-қағаздарыңыз бойынша 5 жыл 1 ай еңбек өтіліңізбен (Қазақстан Республикасында жұмыс істеген еңбек өтіліңіз есепке алынды) және 2013 – 2015 жылдар аралығындағы орташа жалақыңыздың есебінен толық емес көлемдегі жасыңызға байланысты зейнетақы төлемі тағайындалған.

   Бұдан басқа, Монғолиядан келген азаматтар Қазақстан Республикасында 1998 жылғы 1 қаңтардан кейін жұмыс жасаған болса, онда Қазақстан азаматтарымен қатар зейнетақы жинақтары есебінен қалыптасқан жинақтаушы зейнетақы жүйесі бойынша зейнетақы төлемдерін алуға құқылы болады.

   2018 жылдың 1 шілдесінен бастап азаматтардың базалық зейнетақы төлемін тағайындау тәртібі оның мөлшерін зейнетақы жүйесіне қатысу өтіліне байланысты (зейнетақы жүйесіне қатысу өтілі – 1998 жылғы 1 қаңтардағы еңбек өтілі және міндетті зейнетақы жарналары төленуінің нақты өтілі) белгілеу арқылы өзгертіледі.

   Зейнетақы жүйесіне қатысу өтілі 10 жыл және одан кем болатын адамдар үшін базалық зейнетақы ең төмен күнкөріс деңгейінің 54 % мөлшерінде белгіленетін болады, базалық зейнетақының мөлшері 10 жылдан асқаннан кейін әрбір жылға 2 %-ға ұлғаяды.

 

Сұрақтың нөмірі: 347856
19 қаңтар, 2018 - 21:53 өзгертілді
Сұрақ тақырыбы: 

Мен Абишева Асел Руслановна мемлекеттік мекемеде бас маман қызметін атқарамын (мемлекеттік қызметкермін). Менім  мүгедек топтағы балам бар. Заң талаптарына сай 1 тәулік жұмыс күн ішінде маған мүгедек топтағы балам үшін қандай жеңілдіктер қарастырылған? (Мысалы 3 жасқа дейін балалары бар аналар бір тәулік жұмыс күн ішінде жұмыс арасында 1 сағат бала емізуге босатылады, ал мүгедек топтағы баласы барларға осындай босатулар қарастырылғанба?). Сұрағым түсініксіз болса 87011884816 байланыс телефонына хабарласу сұралады.

Жауап: 

Құрметті Асел Руслановна!

    Қазақстан Республикасы Еңбек кодексінің (бұдан әрі - Кодекс) 76-бабының 4-тармағына сәйкес жұмыс беруші:

   - жеті жасқа дейінгі балалары бар әйелдерді және жеті жасқа дейінгі балаларды анасыз тәрбиелеп отырған басқа да адамдарды;

   - он алты жасқа дейінгі мүгедек балаларды тәрбиелеп отырған жұмыскерлерді жазбаша келісімінсіз түнгі уақыттағы жұмысқа тартуға құқылы емес.

   Кодекстің 127-бабының 5-тармағына сәйкес үш жасқа дейінгі балалары бар жұмыскерлер, егер медициналық қорытынды негізінде мүгедек балалар не отбасының науқас мүшелері тұрақты күтімді жүзеге асыруға мұқтаж болса, отбасының науқас мүшелерін күтуді жүзеге асыратын не мүгедек балаларды тәрбиелеп отырған жұмыскерлер іссапарға барудан бас тартуға құқылы.

   Кодекстің 82-бабына сәйкес бір жарым жасқа дейінгі балалары бар әйелдерге, бір жарым жасқа дейінгі балаларды анасыз тәрбиелеп отырған әкелерге (бала асырап алушыларға) баланы (балаларды) тамақтандыру үшін жұмыстың әрбір үш сағатынан сиретпей ұзақтығы мынадай:

   бір баласы барларға – әрбір үзіліс кемінде отыз минут;

   екі немесе одан көп баласы барларға – әрбір үзіліс кемінде бір сағат болатын қосымша үзілістер беріледі.

   Жұмыскердің өтініші бойынша баланы (балаларды) тамақтандыруға арналған үзілістер тынығуға және тамақтануға арналған үзілістерге қосылады не жиынтық үзілістер жұмыс күнінің (ауысымның) басында немесе аяғында беріледі.

   Баланы (балаларды) тамақтандыруға арналған үзілістер жұмыс уақытына қосылады. Үзілістер уақытында әйелдердің, әкелердің, бала асырап алушылардың орташа жалақысы сақталады.

   Қолданыстағы еңбек заңнамасымен мүгедек баланы тамақтандыру үшін қосымша үзілістер қарастырылмаған.

   Дегенмен, Кодекстің 70-бабы 3-тармағына сәйкес жұмыс беруші жүкті әйелдің, үш жасқа дейінгі баласы (балалары) бар ата-ананың біреуінің (бала асырап алушының) жазбаша өтініші бойынша толық емес жұмыс уақытын белгілейді.

   Жұмыскердің өтініші негізінде, толық емес жұмыс уақытының жағдайларына байланысты еңбек шартына өзгерістер енгізіледі. Жұмыскердің жасалған еңбек шартына:

   жұмыс уақыты жағдайларына;

   еңбек ақы төлеу жағдайларына өзгерістер енгізіледі;

   толық емес жұмыс уақытының режимі белгіленетін мерзім айқындалады.

   Сонымен қатар, мүгедек балаларды тәрбиелеп отырған жұмыскерлерге қатысты Кодексте белгіленбеген қосымша кепілдіктер еңбек, ұжымдық шарттарда қарастырылуы мүмкін.

 

Сұрақтың нөмірі: 347807
19 қаңтар, 2018 - 21:50 өзгертілді
Сұрақ тақырыбы: 

Қызметкер  ұйымның ішінде басқа лауазымға ауысқан, қазіргі кезде жаңа лауазымда жұмыс атқарып жатыр, бірақ, басқа жұмысқа ауыстыру туралы бұйрық шықпаған. Мұндай жағдайды қалай шешуге болады? 

Жауап: 

Құрметті Баглан Асанович!

         Қазақстан Республикасы Еңбек кодексінің 38-бабына сәйкес мыналар:

  • жұмыскер жұмысының (еңбек функциясының) өзгеруі, яғни жұмысты басқа лауазым, мамандық, кәсіп, біліктілік бойынша орындауы;
  • еңбек шартында келісілген еңбек жағдайлары (жалақы мөлшері, жұмыс уақыты мен тынығу уақытының режимі, жеңілдіктер мен басқа да жағдайлар) оны орындау кезінде өзгеретін өзге жұмысты тапсыру;
  • жұмыс берушінің оқшауланған құрылымдық бөлімшесіне ауыстыру;
  • жұмыс берушімен бірге басқа жерге ауыстыру жұмыскерді басқа жұмысқа ауыстыру болып табылады.

   Осы Кодексте көзделген жағдайларды қоспағанда, жұмыскерді басқа жұмысқа ауыстыруға жұмыскердің келісімімен жол беріледі, ол еңбек шартына тиісті өзгерістер енгізумен және жұмыс берушінің актісімен ресімделеді.

   Осыған байланысты, егер ұйымда қызмет атқарып отырған жұмыскердің жұмысының ауыстыруы Кодекстің жоғарыда көрсетілген талаптарына сәйкес келетін жағдайда ол еңбек шартына тиісті өзгерістер енгізумен және жұмыс берушінің актісімен ресімделуі тиіс.

   Керісінше жағдайда, Сізге Кодекстің 159-бабында көрсетілген жағдайларды ескере отырып, аталған жеке еңбек дауын шешу үшін мекеменің келісу комиссиясында қарауды ұсынамыз.

   Осымен бірге, егерде жұмыскер өзінің еңбек құқығы бұзылды деп санаған жағдайда, ол кәсіпорынның орналасқан мекен жайы бойынша облыс әкімдігі жанындағы Мемлекеттік еңбек инспекциясы басқармасына  шағымдануына құқығы бар.

 

Сұрақтың нөмірі: 347671
8 қаңтар, 2018 - 18:59 өзгертілді
Сұрақ тақырыбы: 

 Кәсіпорында 2- топ мүгедегі, мүгедектік себебі "жалпы ауру"  амбулаториялық картасы бойынша  1988 жылдан жол көлік апатынан кейін "Закрытая черепно мозговая травма,Ушиб головного мозга тяжелой степени. Субарахноидальное кровоизлияние.Левосторний гемипарез, ранний восстановительный период.Психоорганический синдром" диагнозымен есепте тұрған.25.10.1988 жылдан алғашқы рет 2-топ мүгедектік алған.

Жауап: 

Құрметті Сұлтан Аманғелдіұлы!

   Еңбек шартын тоқтату негіздері ҚР Еңбек кодекстің (бұдан әрі - Кодекс) 49-60-баптарында көрсетілген.

   Бұл ретте, жұмыс берушінің актісінде осы Кодекске сәйкес еңбек шартын тоқтатудың негізі көрсетілуге тиісті.

Осы ретте жұмыскермен еңбек шарты жұмысты жалғастыруына кедергі келтіретін және оны жалғастыру мүмкіндігін болғызбайтын денсаулық жағдайының салдарынан жұмыскер атқаратын лауазымына немесе орындайтын жұмысына сәйкес келмеген жағдайларда бұзылуы мүмкін (Кодекстің 52-бабы 1-тармағы 6) тармақшасы).

   Осы негіз бойынша еңбек шартын бұзу үшін ҚР заңнамасында белгіленген тәртіппен медициналық қорытындымен расталуға тиіс (Кодекстің 53-бабы 5-тармағы).

   «Дәрігерлік-консультациялық комиссияның қызметі туралы ережені бекіту туралы» ҚР Денсаулық сақтау министрінің 2015 жылғы 5 мамырдағы № 321 бұйрығына сәйкес (17-тармақ) медициналық қорытынды беруге құқығы бар дәрігерлік-консультациялық комиссия меншік нысанына және ведомстволық тиістілігіне қарамастан медициналық ұйымда құрылады.

   Осыған орай, әлеуметтік сақтау мекемелері беретін кәсіби еңбек ету қабілетінен айырылу дәрежесі туралы анықтама медициналық ұйымдары беретін медициналық қорытындаға жатпайды.

   Медициналық қорытынды болмаған жағдайда, егер оның дерті денсаулық сақтау саласындағы уәкілетті мемлекеттік орган бекітетін еңбекке қабілетсіздіктің неғұрлым ұзақ мерзімі белгіленген аурулар тізбесіне кірмеген жағдайда, жұмыскер еңбекке уақытша қабілетсіздігі салдарынан қатарынан екі айдан астам уақыт жұмысқа шықпаған жағдайларда еңбек шарты бұзылуы мүмкін.

   Кодексте және өзге ҚР Заңдарда қарастырылмаған басқа себептермен еңбек шартын бұзуға жол берілмейді.

 

Сұрақтың нөмірі: 347651
3 қаңтар, 2018 - 20:10 өзгертілді
Сұрақ тақырыбы: 

Саламатсыздар ма? Менің Сіздерге қояр сұрағым, енем 1962 жылы сәуір айында,дүниеге келген, 3 баланың анасы. Қазір Ақтөбе облысы Шалқар ауданы Шалкар қаласында "Обаға қарсы күрес" мекемесінде лобарант қызметін атқарып келе жатқанына 37 жылдан астам уакыт болды. Қазіргі таңда  анамыз Ақтөбе облыстық онкологиялық диспансерінде  "Д" бақылауында тұрады, сонымен қатар қантты диабет аурумен тұрғылықты мекен жайы бойынша есепте турганын айтқымыз келеді.

Жауап: 

Сәлеметсіз бе, құрметті Ақтоты Әнуарқызы!

Қолданыстағы зейнетақы заңнамалары нормаларына сәйкес зейнеткерлердің зейнетақысын есептеуде негізгі көрсеткіштер азаматтардың зейнетақы есебі үшін негізгі көрсеткіштер еңбек өтілі (1998 жылғы 1 қаңтарға дейін) мен тапсырған табыс мөлшері (1995 жылғы 1 қаңтардан бастап) болып табылады (негізі:“Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы” 2013 жылғы 21 маусымдағы ҚР Заңы (бұдан әрі – Заң).

  Жасына байланысты зейнетақы төлемдерiн толық көлемде есептеу әйелдерге 1998 жылғы 1 қаңтарға дейін кемiнде жиырма жыл еңбек өтілі болған кезде тағайындалады және Заңның 16-бабына сәйкес айқындалатын орташа айлық кірістің 60 пайызы есебiнен жүргiзiледi.

   Ал, толық емес (жиырма жылдан аз) көлемдегi зейнетақы төлемдерi жасына байланысты толық көлемдегі зейнетақы төлемінен 1998 жылғы 1 қаңтарға дейінгі еңбек өтіліне пропорционалды түрде есептеледi.

    Сонымен қатар, орташа айлық кірістің мөлшерi 1998 жылғы 1 қаңтардан басталған кезең үшін орталық атқарушы орган айқындайтын тәртiппен жинақтаушы зейнетақы қорларына немесе бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорына мiндеттi зейнетақы жарналары жүзеге асырылған кіріске сәйкес белгiленедi.

   Хатыңызда көрсетілген мәліметіңіз бойынша, Сіздің 1962 жылдың сәуірінде дүниеге келген енеңіз, 2015 жылғы 2 тамыздағы Қазақстан Республикасының Заңына енгізілген өзгерістер мен толықтыруларға сәйкес 2022 жылдың қазан айында жасына байланысты зейнетақыға құқығы туындайды.

   Өкнішке орай, қолданыстағы зейнетақы заңнамаларында экологиялық апат аймағына кіретін аумақтарда тұратын азаматтарға жеңілдікпен зейнетақы тағайындау құқығы көзделмегендіктен, Сіздің енеңізге зейнетақы тағайындауға заңды құқық жоқ.

Сұрақтың нөмірі: 347625
28 желтоқсан, 2017 - 18:44 өзгертілді
Сұрақ тақырыбы: 

Мен, Сарыағаш аудандық білім бөліміне қарасты №72 О.Есімов атындағы жалпы орта мектебінде лобарант болып жұмыс жасаймын. 3жыл болды. өзімде химия пәні бойынша жоғары білімді дипломым бар. Жұмысқа орналасар кезде химиядан сағат болмай мені аталған мектеп директоры лобарант етіп қабылдаған. Енді, мектептегі химия пәні мұғалімі Р.Медетова Тілдік білімін көтеру үшін курсқа кеткен 9 ай-ға. Мен директордан уақытша сағатын оқытуға сұрағанымда маған болмайды деп, басқа мектептегі 18 сағат жүктемемен жұмысм жасайтын Ж.Тағаева деген апайды 18 сағат жүктеме (келісім шарт негізінде) жұмысқа қабылдады.

Жауап: 

Құрметті Айдын Қалмаханқызы!

    Қазақстан Республикасы Еңбек кодексінің 23-бабы 1-тармағының 1) тармақшасына сәйкес жұмыс берушінің жұмысқа қабылдау кезінде таңдау еркіндігіне құқығы бар.

   Бұл деген әрбір жұмыс беруші жұмысқа қызметкерді қабылдау алдында өзінің таңдау еркіндігіне құқығы бар деген сөз.

   Өз кезегінде Сіз өз жұмысыңызды адал орындап, жұмыс беруші талап еткен көрсеткіштерге қол жеткізіп, Сізге жүктелген міндеттемелерді мейлінше орындау арқылы білікті маман ретінде таныту қажетсіз.

   Сол уақытта жұмыс беруші мүмкін Сіздің біліктілігіңізге байланысты тиісті жұмысқа орналастыруына сеніміміз мол.

   Осы орайда, егерде Сіз өз қызметіңіз аясында жұмыс беруші тарапынан еңбек құқықтарыңыз бұзылды деп санасаңыз, Сіз жергілікті еңбек инспекциясы басқармасына жүгінуіңіз қажет.

   Еңбек инспекциясы түскен арыз негізінде мекемеде тексеру жұмыстарын жүргізіп, бұзушылық анықталған жағдайда заңнамаға сәйкес тиісті шараларды қабылдайтын болады.    

Сұрақтың нөмірі: 347248
30 қараша, 2017 - 19:23 өзгертілді
Сұрақ тақырыбы: 

Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі Ұлттық тестілеу орталығы төмендегі сұраққа жауап беруіңізді сұрайды:

Магистратура және докторантураға грант бойынша күндізгі бөлімге түскен қызметшілер жұмысын жалғастыра ала ма?

Жауап: 

Құрметті Юрий Викторович!

      ҚР Еңбек Кодексінің 98-бабына сәйкес (бұдан әрі - Кодекс) білім беру ұйымдарында оқып жүрген жұмыскерлерге сынақтар мен емтихандарға дайындалу және оларды тапсыру, зертханалық жұмыстарды орындау, дипломдық жұмысты (жобаны) дайындау және қорғау, әскери оқытылған резервті даярлау бағдарламаларынан өту үшін оқу демалыстары беріледі.

     Бұл ретте, оқу мен жұмыс уақытын қоса атқару Кодексте реттелмеген.

     Жұмыс уақыты мен тынығу уақытының режимі еңбек шартында анықталады және Кодексінің 68-бабына сәйкес қалыпты жұмыс мерзімінің ұзақтығы аптасына 40 сағат аспауы тиіс.

      Жұмыскер белгіленген жұмыс уақыты режимін, еңбек тәртібін сақтауға міндетті.

      Егерде оқу процесі күнделікті жұмыс режиміне кедергі келетін болса, онда күнделікті жұмысты бөліктерге бөлу (72-бап), икемді жұмыс уақыты режиміндегі жұмысқа өту (74-бап), жалақы сақталмайтын демалысқа шығу (97-бап) бір нұсқасын жұмыс берушімен бірлесіп реттеу мүмкіндігіңіз бар.

Сұрақ тақырыбы: 

Қайырлы күн! Мекемеде заңгер болып жұмыс жасағаныма 1 жыл 5 ай болды. Бұрын жұмыс тәжірибем болмаған. Қазіргі таңда келісім –шарт конкурсқа дейін деп жасалып отыр. Конкурсқа қатысушы үміткерлердің болмауына байланысты уақытша жұмыс жасап отырмын. Сұрағым: 2012жылғы 21.05.2012 жылғы 201-ө.м. бұйрығына сәйкес яғни, 3 жыл жұмыс тәжірибемнің болмауына байланысты жұмыс беруші тұрақты бекітпей отыр. Осы дұрыс па? Мекемеде маманның жоқ екендігін ескере отырып, конкурсқа қатысушы мамандарды келмейтіндігін ескекріп тұрақты етіп бекіте алады ма? Алдын – ала рахмет!

 

 

 

Жауап: 

Құрметті Ақсамал Нұрланқызы!

Cіз уақытша жұмыс атқарып жатқан мекеме меншігін атап өтпедіңіз.

Егер Сіз жеке мекемеде жұмыс жасасаңыз:

Тәртібі:

Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрінің 2012 жылғы 21 мамырдағы № 201-ө-м Бұйрығына сәйкес, басшылардың, мамандардың және тағы да басқа қызметшілер лауазымдарының біліктілік анықтамалығы Қазақстан Республикасының еңбек туралы заңнамасына сәйкес қызметкерлерге біліктілік талаптарын белгілеу үшін негіз болып табылады және еңбек қатынастарын реттеумен, ұйымдастырушылық-құқықтық нысанына қарамастан әртүрлі экономикалық қызмет түрлерімен айналысатын ұйымдарда мамандарды басқарудың тиімді жүйесін қамтамасыз етуге байланысты мәселелерді шешу үшін қолданылады.

Бұл ретте, біліктілік анықтамалығына сәйкес заңгерге  тиісті мамандық бойынша жоғары (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білімі және                   заңгер-консультант лауазымы бойынша жұмыс стажы кемінде 3 жыл болуы тиіс деген біліктілік талаптары қойылады.

Ал, Сіз мемлекеттік мекемеде жұмыс жасасаңыз:

Тәртібі:

«Барлық қызмет салаларына ортақ мемлекеттiк мекемелер мен қазыналық кәсіпорындар мамандарының жекелеген лауазымдарының бiлiктiлiк сипаттамаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрінің 2016 жылғы                            1 қыркүйектегі № 775 бұйрығына сәйкес, кәсіптік (заң) жоғарғы (немесе жоғары оқу орнынан кейінгі) білім немесе техникалық және кәсіптік (арнайы орта, кәсіптік орта) (заң) білім, жұмыс өтіліне талаптар қойылмайды.

Осылайша, егер Сіз № 775, 201 бұйрықтарының біліктілік талаптарына (білімі туралы диплом, жұмыс өтілі бар болған жағдайда (қажеттілігі болған жағдайда) сәйкес келсеңіз, онда конкурсқа қатысуға мүмкіндігіңіз бар.

 

 

 

Сұрақ тақырыбы: 

Құрметті Тамара Қасымқызы! Менің әкем Айгелді Қалменұлы 1998 жылдан бері СНПС "Ақтөбемұнайгаз" АҚ арнайыландырылған көлік басқармасында және СНПС "Ақтөбемұнайгаз" көлік компаниясы ЖШС-де мысшы (медник, паяльщик, лудильщик) болып қызмет жасайды. Аталған қызмет зиянды жұмыс санатына жатады ма?Қандай жеңілдіктер қарастырылған? Жұмыс беруші тарапынан еңбек демалысы кезінде сауықтыру үшін санаторияларға тегін жолдама беруге тиісті ме? Жыл сайынғы еібек демалысына қосымша демалыс күндері берілуі керек пе? Зейнеткерлікке уақытынан бұрын шығуға мүмкіндіктер қарастырлған ба?

Жауап: 

Құрметті Бағдат Айгелдіұлы!

Бірінші, екінші және төртінші сұрақтары бойынша

Ауыр жұмыстардың, еңбек жағдайлары зиянды және (немесе) қауіпті жұмыстардың тізбесіҚазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрінің 2015 жылғы 28 желтоқсандағы № 1053 «Ауыр жұмыстардың, еңбек жағдайлары зиянды және (немесе) қауіпті жұмыстардың тізбесін, жұмыс істеу жұмыс уақытының қысқартылған ұзақтығына, жыл сайынғы ақы төленетін қосымша еңбек демалысына және еңбекке ақы төлеудің жоғарылатылған мөлшеріне құқық беретін өндірістердің, цехтардың, кәсіптер мен лауазымдардың тізімін, сондай-ақ оларды беру қағидаларын бекіту туралы» бұйрығына (бұдан әрі-Бұйрық)сәйкес белгіленеді.

Осымен бірге, аталған бұйрықтың 1- қосымшасының «Экономиканың барлық салаларының жалпы кәсiптерi» бөлімінде «мысшы» мамандығы көрсетілген.

Тізімге сәйкес аталған мамандық иелеріне  6-күн қосымша еңбек демалысын беру қарастырылған және басқа жеңілдіктер беру қарастырылмаған.

Осыған байланысты, Бұйрыққа сәйкес «мысшы» мамандығының иелеріне тек 6-күн қосымша еңбек демалысы берілді.

Үшінші сұрақ бойынша

Қазақстан Республикасының Еңбек Кодексінің (бұдан әрі-Кодекс)157-бабының 2-тарамағы 6) тармақшасына сәйкес ұжымдық шартта жұмыскерлерді сауықтыру, санаторий-курорттық емдеу және олардың демалысы туралы міндеттемелері енгізілуі мүмкін.

Осыған байланысты, жұмыскерлерді сауықтыру, санаторий-курорттық емдеуге жіберу ұжымдық шартта қарастырылады.

Егер ұжымдық шартта жұмысшыларды сауықтыру, санаторий-курорттық емдеуге жіберу қарастырылған жағдайда, жұмыс беруші аталған жұмысшаларды санаторий-курорттық емдеуге жіберуге міндетті (ұжымдық шарт – ұйымдағы әлеуметтік-еңбек қатынастарын реттейтін, жұмыскерлердің өкілдері арқылы жұмыскерлер мен жұмыс беруші арасында жасалатын жазбаша келісім нысанындағы құқықтық акт (Кодекстің 1-бабы 1-тарамағы 79) тармақшасы ).

Бесінші сұрақ бойынша

«Қазақстан Республикасындағы зейнетақымен қамсыздандыруы туралы» ҚР-ның Заңына сәйкес, ер азаматтарға 63 жасқа толғанда зейнетақы төлемдері  тағайындалады.

Ал жеңілдікпен төтенше және радиация қаупі ең жоғары аймақтарда 1949 жылғы                   29 тамыз – 1963 жылғы 5 шілде аралығындағы кезеңде кемінде 5 жыл тұрған азаматтардың «Семей ядролық сынақ полигонындағы ядролық сынақтардың салдарынан зардап шеккен азаматтарды әлеуметтік қорғау туралы» ҚР-ның Заңына сәйкес ерлер 50 жасқа толғанда зейнетақы төлемдері тағайындалуына құқығы бар.

Зейнетақы төлемдерiнiң мөлшерiн есептеу жұмыста болған үзiлiстерге қарамастан, қатарынан кез келген 3 жыл жұмыс үшiн орташа айлық табыс негiзге алына отырып,                  1995 жылғы 1 қаңтардан бастап жүзеге асырылады.

Бұл ретте, 1998 жылғы 1 қаңтардан басталған кезең үшін орташа айлық кірістің мөлшерi орталық атқарушы орган айқындайтын тәртiппен жинақтаушы зейнетақы қорларына немесе бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорына мiндеттi зейнетақы жарналары жүзеге асырылған кіріске сәйкес белгiленедi.

Сонымен қатар, жинақтаушы зейнетақы жүйесіне қатысушылардың зейнетақы жинақтары жеткілікті болған кезде, оларға 55 жаста зейнетақы аннуитеті шартын жасасқан жағдайда жинақтаушы зейнетақы жүйесінен зейнетақы төлемдерін тағайындауға құқық сақталған.

Қазірғі таңда зейнетақымен қамсыздандыру құқығы барлық азаматтарға бірдей белгіленген.

Бұдан басқа, зейнетақы төлемін  тағайындауға қолданыстағы заңнама аясында негіз жоқтығын  хабарлаймыз.

 

Сұрақ тақырыбы: 

Қандай нормативтік құжатқа сүйене отырып қарттар мен мүгедектерге арналған әлеуметтік - медициналық Орталыққа дәрігер фтизиатор бірлігін алуға болады. Сонымен қатар дәрігер фтизиатор қарттар мен мүгедектерге арналған әлеуметтік - медициналық Орталыққа қажеттілігі қандай? 

Жауап: 

Құрметті Гүлжан Азаматқызы!

Медициналық-әлеуметтік мекемелер облыс, қала әкімдерінің басқару құрылымына енетінін ескере отырып, аталған мекемелерді білікті мамандармен қамтамасыз ету, басшыларын тағайындау, олардан азаматтарға сапалы қызмет көрсетуді талап ету, мемлекеттік сатып алу тапсырыстарын өткізу, сонымен бірге штаттық бірлік бөлу жергілікті атқарушы органдар құзырына жататынын хабарлаймыз.

Қолданыстағы заңнамаға сәйкес стационарлық үлгідегі ұйым персоналының штаттық нормативтері бюджет қажеттіліктері мен мүмкіндіктерін ескеріп, ұйымдардағы персоналдың ең аз штаттық нормативтері сақтала отырып қалыптастырылады(негіз: «Халықты әлеуметтік қорғау саласында арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсету стандарттарын бекіту туралы» ҚР Денсаулық сақтау және әлеуметтік қорғау министрінің бұйрығы).

Осы орайда, стационарлық үлгідегі ұйымдардағы персоналдың ең аз штаттық нормативтеріне сәйкес фтизиатор дәрігер қарастырылмаған.

 

 


 

Сұрақтың нөмірі: 346358
19 қазан, 2017 - 16:56 өзгертілді

Беттер

ҚР тәуелсіздік жылдарындағы жетістіктері
«ӨРЛЕУ» жобасы
Қазақстанда іске асырылып жатқан үздік әлеуметтік жобалар
«Еңбек жолы» Республикалық конкурсы
Әлеуметтік қызмет көрсету жүйесін одан әрі жаңғырту тұжырымдамасы
Еңбек дағдыларын дамыту және жұмыс орындарын ынталаңдыру
Жаңа ұлттық қызметтер жіктеуіші