You are here

Сұрақ-жауаптар «Еңбекке ақы төлеу әдіснамасы»

МКҚК-да жұмыс атқаратын әкімшілік-шаруашылық қызметкерлеріне  еңбекақы төлеу бойынша ҚР Үкіметінің 2015 жылғы 31 желтоқсандағы № 1193 Қаулысымен бекітілген 5 қосымшаға сәйкес туберкулез (туберкулезге қарсы) мекемелерінде, диспансерлерінде, санаторийлерінде, санаторий-профилакторийлерінде, емдеу-өндірістік шеберханаларында, палаталарында (дәрігерлерден, орта медициналық қызметкерлерден, санитарлардан басқа) жұмыс істегені үшін БЛА-дан 60 % көрсетілген мөлшері бойынша төлемақы төленуде.

Жауап: 

Құрметті Болатхан Салибекович!

    Денсаулық сақтау саласындағы қызметкерлерге еңбек жағдайлары үшін қосымша ақылар, оның ішінде зиянды еңбек жағдайлары үшін қосымша ақылар «Азаматтық қызметшілерге, мемлекеттік бюджет қаражаты есебінен ұсталатын ұйымдардың қызметкерлеріне, қазыналық кәсіпорындардың қызметкерлеріне еңбекақы төлеу жүйесі туралы» ҚР Үкіметінің 2015 жылғы 31 желтоқсандағы № 1193 қаулысының 5-қосымшасына сәйкес, Еңбек жағдайлары зиянды кәсіптер және қызметтер өндірістерінің, цехтарының тізімі (тізбесі) негізінде белгіленеді.

    Сондай-ақ, бірыңғай қосымша ақылар аталған қаулының 18-қосымшасында көзделген.

    Бұл ретте, бір қызметкерге бірдей (зиянды) еңбек жағдайлары үшін екі немесе одан да көп қосымша ақы қарастырылған жағдайда, қосымша ақылардың мөлшері жағынан ең жоғарысы, яғни тек біреуі төленеді.

    Осыған орай, Сіздің жағдайыіызда аталған қызметкерлерге зиянды еңбек жағдайлары үшін тек БЛА-дан 60 % көлеміндегі қосымша ақы төленуі қажет.

Сұрақтың нөмірі: 347362
30 қараша, 2017 - 19:27 өзгертілді

ОҚО ДСБ-ның «Облыстық туберкулеге қарсы диспансер» МКҚК-да алдын жұмыс атқарып жүрген кезінде 1945 жылы туылған азаматша Кожабаева Шекер кәсіби сырқаттанып мерзімсіз екінші топ мүгедектікпен 70% еңбек қабілеттілігін жоғалтуына байланысты мекеме тарапынан өтемақы төленіп отырған болатын.

Жауап: 

Құрметті Болатхан Салибекович!

    «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне сақтандыру және исламдық қаржыландыру мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» 2015 жылғы 27 сәуірдегі Қазақстан Республикасы Заңымен (бұдан әрі - Заң) «Қызметкер еңбек (қызметтік) міндеттерін атқарған кезде оны жазатайым оқиғалардан міндетті сақтандыру туралы» Қазақстан Республикасы Заңына өзгерістер мен толықтырулар енгізілген. Заң 2015 жылғы 10 мамырдан бастап күшіне енгізілді.

     Заңмен Азаматтық кодекстің 944-бабының 1-тармағына жәбірленушінің еңбек (қызметтік) міндеттерін атқару кезінде жоғалтылған табысы бөлігінде зиянды өтеу еңбекке қабілеттілігінен айырылу дәрежесін белгілеу мерзіміне, бірақ оның Қазақстан Республикасының зейнетақымен қамсыздандыру туралы заңнамасында белгіленген зейнеткерлік жасқа жетуінен аспайтын мерзімге жүзеге асырылатындығын көздейтін өзгерістер енгізілген.

     Сонымен қатар, бұл өзгерістердің 2015 жылғы 10 мамырдан бастап күшіне енгізілгендігін ескеретін болсақ, онда бұл норманың осы көрсетілген мерзімнен кейін болған және белгіленген тәртіпте тіркелген  жағдайларға ғана қолданылады.

        2015 жылдың 10 мамырына дейін болған және белгіленген тәртіпте тіркелген  барлық жағдайларға жұмыс беруші зиянды өтеу төлемдерін еңбекке қабілеттілігінен айырылу дәрежесін белгілеу мерзіміне жүзеге асырады. 

Сұрақтың нөмірі: 347361
28 қараша, 2017 - 16:22 өзгертілді

Сәлеметсіз бе! Менің қояр сұрағым төмендегідей.

Мен 2016 жыл қараша айының 02-сі күні декреттік демалысқа кеткен қызметкердің орнына уақытша жұмысқа қабылдандым. Содан кейін 2017 жылдың мамыр айында өзім декреттік демалысқа шығып кеттім. Қәзіргі таңда менің алдымда жұмыс жасаған қызметкерде менде  декреттік демалыстамыз. Яғни екеумізде еңбек демалысын алмадық.   

Сұрақ. Маған 2017 жылдың кезекті еңбек демалысы тиесілі ме?

Жауап: 

Құрметті Жандос Орангалиевич!

      Қазақстан Республикасының Еңбек кодексінің (бұдан әрі – Кодекс) 92 – бабына сәйкес жұмыскерге жұмыс істеген бірінші және келесі жылдары үшін жыл сайынғы ақы төленетін еңбек демалысы тараптардың келісімі бойынша жұмыс жылының кез келген уақытында беріледі.

     Жұмыс жылы жұмыскердің бірінші жұмыс күнінен бастап есептелген күнтізбелік он екі айды құрайды.

     Кодекстің 91-бабының 1-тармағына сәйкес жыл сайынғы ақы төленетін еңбек демалысы нақты жұмыс істелген уақытына беріледі.

     Осыған орай, Сіздің нақты жұмыс істеген уақытыңыз үшін еңбек демалысын алуға құқығыңыз бар.

Сұрақтың нөмірі: 347360
7 желтоқсан, 2017 - 18:25 өзгертілді

Сәлеметсіз бе? Жалпы білім беретін мектептің /логопедтік пункт/ мұғалім-логопеді сөйлеу тілінде кемшілігі бар және дамуында ауытқушылығы бар балалармен түзету жұмыстарын жүргізгені үшін жалақысына қосымша үстемақы, оған қоса кабинетке меңгерушілік еткені үшін үстемақы ала алады ма? Жауаптарыңыз үшін алдын-ала рахмет.

Жауап: 

Құрметті Индира Базарбекқызы!

    Мемлекеттік мекемелер мен қазыналық кәсіпорындардың қызметкерлеріне еңбекақы төлеу «Азаматтық қызметшілерге, мемлекеттік бюджет қаражаты есебінен ұсталатын ұйымдардың қызметкерлеріне, қазыналық кәсіпорындардың қызметкерлеріне еңбекақы төлеу жүйесі туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2015 жылғы 31 желтоқсандағы № 1193 қаулысы (бұдан әрі – Қаулы) негізінде жүргізіледі.

       Қаулыға 4-қосымшаға сәйкес білім саласындағы қызметкерлерге еңбек жағдайлары үшін қосымша ақылар қарастырылған. Оған сәйкес білім саласындағы азаматтық қызметшілерге дене бітімінің даму мүмкіндіктері шектеулі балалармен жұмыс істегені үшін базалық лауазымдық айлықақыдан (БЛА) 40% мөлшерде, сондай-ақ мектептерде және мектеп-интернаттарында, балалар үйлерінде оқыту кабинеттерін (зертханаларды, шеберханаларды, оқу-консультациялық пункттерді) меңгергені үшін БЛА-дан 20 % мөлшерде қосымша ақы белгіленген.

      Нақты ақпарат алу үшін білім саласында уәкілетті орган – ҚР Білім және ғылым министрлігіне жүгінуіңізді ұсынамыз.

Сұрақтың нөмірі: 347315
25 қараша, 2017 - 18:18 өзгертілді

СәлеметсізбеІ Менің білімім арнаулы орта, жоғарғы оқу орнын жалғастырудамын. Жоғарғы оқу орнынан оқып жатқандығым туралы анықтама жұмыс орнына тапсырсам еңбекақы көлемі жоғарылайдыма? және қандай Заңдылықтары бар?

Жауап: 

Құрметті Раушан Жансейітқызы!

   Қолданыстағы   еңбек заңнамасына сәйкес, мемлекеттік емес  мекемелерде қызметкерлерге еңбекақы төлеу және  оларды ынталандыры жүйесі  жұмыс берушімен дербес белгіленеді.

     Қызметкердің айлық жалақысы  қызметкердің біліктілігі,  еңбегінің күрделілігі, ауқымы мен сапасына, сондай-ақ еңбек жағдайларына қатысты белгіленеді.

     Мемлекет тарапынан  еңбекақы төлеу саласында белгіленетін минималды кепілдіктер  жалақының,  бір сағаттық еңбекақының ең  төмен мөлшерін, үстеме жұмыстар,  мереке және демалыс күндеріндегі, түнгі уақыттағы жұмыстың ақысынан,  қызметкердің  жалақысынан ұсталынатын сомаларды шектеуден,  еңбекақы  төлеу тәртібі мен мерзімдерін белгілеуден тұрады.

     Ал, азаматтық қызметшілерге, мемлекеттік бюджет қаражаты есебінен ұсталатын ұйымдардың қызметкерлеріне, қазыналық кәсіпорындардың қызметкерлеріне еңбекақы төлеу жүйесі  ҚР Үкіметінің 2015 жылғы 31 желтоқсандағы № 1193 қаулысымен бекітілген.

     Аталған Қаулыға сәйкес, ұйымдардың қызметкерлеріне еңбекақы төлеу қоры лауазымдық ақының  (тарифтік мөлшерлемеден), еңбек жағдайлары үшін қосымша ақылар мен үстемеақылардан, азаматтық қызметшілердің жыл сайынғы ақылы еңбек демалысына қосылатын бір лауазымдық ақы (тарифтік мөлшерлеме) мөлшеріндегі сауықтыру жәрдемақысынан, Қазақстан Республикасының нормативтік құқықтық актілерінде көзделген өтемақылардан айқындалады.

    Ұйымдар қызметкерлерінің лауазымдық ақылары (тарифтік мөлшерлемесі) атқаратын лауазымдарының функционалдық блоктарға жатқызылуына және мамандығы бойынша жұмыс өтіліне, тағайындалған біліктілік разрядтарына (жұмысшылар үшін) қарай лауазымдық ақы (тарифтік мөлшерлемесі) есептеу үшін бекітілген тиісті коэффициенттерді белгіленген  базалық лауазымдық жалақы мөлшеріне көбейту жолымен айқындалады.

    Педагог қызметкерлердің жекелеген санаттары үшін лауазымдық ақы  (тарифтік мөлшерлемелер) бір аптаға белгіленген оқу жүктемесіне қарай айқындалады.

    Заңнамаға сәйкес ерекше мәртебе берілген мемлекеттiк жоғары оқу орындарының мамандары мен қызметшілеріне лауазымдық ақы (тарифтік мөлшерлемелер) лауазымдық ақының белгіленген мөлшеріне жоғарылататын коэффициенттерді қолдану арқылы айқындалады.

Сұрақтың нөмірі: 347257
30 қараша, 2017 - 19:25 өзгертілді

Сәлематсыздар ма. Мен мектепте жұмыс жасаймын. Жалпы 1 ставкам бар мектеп әдіскерімін. қосымша 9 сағат бар. Аяқ астынан қыркүйек айының аяғында  информатика пәні мұғалімі декретін қайта жалғастырамын деп  кетіп қалды декретке. Бірақ ол тарификацияға енді. Енді соның сағттарын бөліп алдық. Бөлгенде 7 сағаты маған тиді. Енді оны маған төлегенде разовый қылып төлеймін дейді. Сол дұрыс па? Негізі қалай төлеу керек? Соны анықтап бересіз ба?

Жауап: 

Құрметті КАЛЫКЫЗ АМАНДЫҚҚЫЗЫ !

Мемлекеттік мекемелер мен қазыналық кәсіпорындардың қызметкерлеріне еңбекақы төлеу «Азаматтық қызметшілерге, мемлекеттік бюджет қаражаты есебінен ұсталатын ұйымдардың қызметкерлеріне, қазыналық кәсіпорындардың қызметкерлеріне еңбекақы төлеу жүйесі туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2015 жылғы 31 желтоқсандағы № 1193 қаулысы (бұдан әрі – Қаулы) негізінде жүргізіледі.

Қаулыға сәйкес, педагог қызметкерлердің жекелеген санаттары үшін ЛА (тарифтік мөлшерлемелер) бір аптаға белгіленген оқу жүктемесіне қарай айқындалады.

Сонымен бірге, «Бюджет қаражаты есебінен қаржыландырылатын мемлекеттік білім беру ұйымдарының қызметкерлеріне жалақы есептеу ережесін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2008 жылғы 29 қаңтардағы № 40 бұйрығының 9-тармағына сәйкес педагогикалық қызметкерлердің айлық жалақысы тарифтік ставканы (лауазымдық жалақыны) олардың апталық нақты жүктемесіне көбейту және шыққан нәтижені белгіленген нормативтік апталық оқу жүктемесіне бөлу жолымен белгіленеді.

Осыған орай, Сіздің жалақыңыз нақты оқу жүктемеңізге қарай жүргізілуі қажет.

Бұл ретте, сұрағыңыз бойынша қосымша ақпарат алуүшін осы салада уәкілетті орган - Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігіне хабарласуыңызды ұсынамыз.

Сұрақтың нөмірі: 346846
3 қараша, 2017 - 16:14 өзгертілді

        Саламатсыздар. Мен ауылдық округі әкімі аппаратында бас маман әскери есеп жүргізушімін. Маған бас маман іс-басқарушымыздың декреттік демалысқа кетуіне байланысты оның жұмысы жүктелмекші. Екеуміздің функцияналдық міндеттеріміз әр түрлі. Іс басқарушымыздың лауазымдық нұсқаулығында оның жұмысын кез келген бас маман атқарады деп жазылған. Егер мен оның жұмысын қоса атқаратын болсам маған қосымша ақы төленеді ме немесе төленбейді ме, төленсе қанша мөлшерде, қай заңдарға сүйеніп төленеді немесе төленбесе не себепті төленбейді?

Жауап: 

Құрметті МАЙРА ХАИРГАЛИҚЫЗЫ!

ҚР Еңбек кодексінің 111-бабына сәйкес (бұдан әрі – Кодекс) сол бір ұйымда, еңбек шартында көзделген өзінің негізгі жұмысымен қатар басқа немесе осындай лауазым бойынша қосымша жұмыс орындайтын не уақытша болмаған жұмыскердің міндеттерін өзінің негізгі жұмысынан босатылмай орындайтын жұмыскерлерге қосымша ақы төлеу жүргізіледі.

Бұл ретте, егер уақытша болмаған жұмыскерді алмастыру алмастыратын жұмыскердің лауазымдық міндеттеріне кіретін болса, уақытша болмаған жұмыскердің міндеттерін атқарғаны (алмастырғаны) үшін жұмыскерлерге қосымша ақы төлеу жүргізілмейді.

Осыған орай, Сіздің лауазымдық міндеттеріңізге іс басқарушының қызметін атқару кірмесе, уақытша болмаған жұмыскердің міндеттерін атқару кезінде қосымша ақы төленуі керек деп есептейміз.

Бұл ретте, Кодекстің нормалары республика аумағындағы барлық жұмыс берушілер мен жұмыскерлерге қолданылады.

Нақты ақпарат алу үшін мемлекеттік қызмет саласындағы уәкілетті орган ҚР Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы агенттігіне хабарласуыңызды ұсынамыз.

Сұрақтың нөмірі: 346720
25 қазан, 2017 - 15:53 өзгертілді

 

Құрметті Тамара Касымовна!

Жауап: 

Құрметті Абжами!

Қазақстан Республикасы Еңбек кодексінің   33-бабының 3-тармағына сәйкес адамды жұмысқа жіберу еңбек шартын жасасқаннан кейін ғана жүзеге асырылады.Жұмыс берушінің кінәсінен еңбек шарты болмаған және (немесе) тиісті түрде ресімделмеген жағдайда, ол Қазақстан Республикасының заңдарында белгіленген тәртіппен жауаптылықта болады. Бұл жағдайда еңбек қатынастары жұмыскер жұмысқа кіріскен күннен бастап туындады деп есептеледі.
Еңбек шартының жұмыс берушінің кінәсінен жарамсыз деп танылуы бұрынғы жұмыскердің еңбегіне ақы алу, жыл сайынғы ақы төленетін еңбек демалысының пайдаланылмаған күндері үшін өтемақы төлемін, өзге де төлемдер мен жеңілдіктер алу құқығынан айырылуына әкеп соқпайды.
Еңбек шартының жекелеген талаптарының жарамсыз деп танылуы еңбек шартының тұтастай жарамсыздығына әкеп соқпайды.
Сонымен қатар, Кодекске сәйкес, жалақы – жұмыскердің біліктілігіне, орындалатын жұмыстың күрделілігіне, санына, сапасына және жағдайларына қарай еңбек үшін төленетін сыйақы, сондай-ақ өтемақы және ынталандыру сипатындағы төлемдер деп белгіленетінін атап өткен жөн.
Кодекске сәйкес, еңбекке ақы төлеу жүйесі еңбек, ұжымдық шарттардың талаптарында және (немесе) жұмыс берушінің актілерінде айқындалады. Яғни,  жұмыс беруші, жұмыскерлердің еңбекақысын төлеу жүйесін өздігімен белгілейді.
Еңбек кодексінің  79-бабымен  жұмыс берушінің жұмыскердің нақты жұмыс істеген жұмыс уақытын есепке алу  міндеті  көзделеді.
Демек, жұмыскердің жалақысы ол нақты атқарған жұмыс уақыты үшін есептеледі.
Сұрақтың нөмірі: 346620
26 қазан, 2017 - 17:20 өзгертілді

Салеметсізбе, дәрігерлердің ургенттік сағаттарын қалай төлеуге болады. Дәрігер жұмыс уақыты бітіп үйінен қайта шақыртылған жағдайда қалай және қандай пайыздық мөлшерде төлеуге болады

Жауап: 

Құрметті  Базаркүл  Досжанқызы!

Сіздің сұрағыңыз Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің құзыретіне кірмейді.

Аталған сұрақ бойынша нақты ақпарат алу үшін денсаулық сақтау саласында уәкілетті орган – ҚР Денсаулық сақтау министрлігіне жүгінуіңізді ұсынамыз.

Сұрақтың нөмірі: 346600
19 қазан, 2017 - 16:43 өзгертілді

Жұмыс уақыты аяқталғаннан кейін, түскен науқасты қарауға үйінен шақыртылған дәрігерге ургенттік сағаты қалай төленеді.

Жауап: 

Құрметті БАЗАРКҮЛ ДОСЖАНҚЫЗЫ!

Сіздің сұрағыңыз Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің құзыретіне кірмейді.

Аталған сұрақ бойынша нақты ақпарат алу үшін денсаулық сақтау саласында уәкілетті орган – ҚР Денсаулық сақтау министрлігіне жүгінуіңізді ұсынамыз.

Сұрақтың нөмірі: 346532
17 қазан, 2017 - 17:36 өзгертілді

Беттер

ҚР тәуелсіздік жылдарындағы жетістіктері
«ӨРЛЕУ» жобасы
Қазақстанда іске асырылып жатқан үздік әлеуметтік жобалар
«Еңбек жолы» Республикалық конкурсы
ҚР әлеуметтік қызметкерлерінің форумы
Әлеуметтік қызмет көрсету жүйесін одан әрі жаңғырту тұжырымдамасы
Еңбек дағдыларын дамыту және жұмыс орындарын ынталаңдыру
Жаңа ұлттық қызметтер жіктеуіші