You are here

Жауап берілген сұрақтар

Сұрақ тақырыбы: 

Сәлеметсізбе! Менің сұрағым төмендегіше:

"Арман" балабақшасы Мемлекеттік коммуналдық қазыналық кәсіпорнының басшысы, яғни балабақша меңгерушісімен еңбек шарты  белгісіз мерзімге жасалған. Алайда балабақша меңгерушісі осы 2017 жылдың сәуір айында зейнеткерлік жасқа толады. Балабақша меңгерушісі жұмысын зейнеткерлік жасқа толғаннан кейінде 1 жыл мерзімге жұмыс атқарғысы келеді. Бұған жұмыс беруші қарсы емес.

Жауап: 

 

         Бұл жерде еңбек шартының мерзімі, яғни еңбек шартының жағдайларының (условия) бірі өзгертілуде.

        Еңбек заңнамасы бойынша  еңбек шартының жағдайлары бір жақты өзгертіле алмайды. Еңбек жағдайлары өзгерген жағдайда  бұдан бұрын тараптар арасында жасалған еңбек шартына  қосымша келісім жасалады.

              ҚР Еңбек кодексінде еңбек шартына  толықтыру мен өзгертудің тәртібі 33-бапта көзделген.

            Еңбек шартының талаптарын өзгерту туралы хабарламаны еңбек шарты тараптарының бірі береді және екінші тарап оны берілген күнінен бастап бес жұмыс күні ішінде қарайды. Еңбек шартының талаптарын өзгерту, оның ішінде басқа жұмысқа ауыстыру кезінде өзгерту туралы хабарлама алған тарап қабылданған шешім туралы осы бапта белгіленген мерзімде екінші тарапқа хабарлауға міндетті.

 

  орынд. Ш. Молдабекова, бас мемлекеттік еңбек инспекторы

Сұрақ тақырыбы: 

Салеметсизбе, Тамара Дуйсенова. мен 2007 жылы жоғарғы оқу орнын бітіргеннен кейін ИНТЕРНАТУРА базасында оқыған жоқпын. Қайта кәсіби даярлықтан өткен жоқпын. АГИУВ немесе басқа да жоғарғы медициналық оқу орнында қайта даярлықтан өтіп дәрігер болып жұмыс істегим келеді. Жергілікті денсаулық сақтау департаменттерінен сұрасам ИНТЕРНАТУРАСЫЗ (без клинической практики) дәрігер болып жұмыс істей алмайсын-дейді. ИНТЕРНАТУРАСЫЗ қандай мамандықты оқып клиникалық практикаға (емдеу ісіне) қатысы жоқ қандай дәрігер болып жұмыс істеуіме болады. Интернатурасыз жұмыс жасау қандай бұйрықпен бекітілген.

Жауап: 

Министрлік Сізге бұл сұрақ бойынша уәкілетті орган - Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігіне жүгінуіңізді ұсынады.

6 наурыз, 2017 - 15:12 өзгертілді

Құрметті Тамара Дүйсенова!

Жауап: 

Салеметсіз бе!

Қолданыстағы заңнамаларға сәйкес, зейнетақы тағайындау кезінде ұсынатын еңбек өтілі мен (еңбек өтілі тек қана 1998 жылы 1 қаңтарға дейін есепке алынады) 1995 жылғы 1 қаңтардан бастап (зейнеткерлік жасқа толғанға дейін) жұмыстағы үзiлiстерге қарамастан, қатарынан кез келген үш жыл iшiндегi орташа айлық табысын негізге ала отырып жүзеге асырылады.

Зейнетақы мөлшерлерін қайта қарау үшін Сіз тек зейнетақыны тағайындауда бұрын ұсынылған құжаттарыңызды толықтыратын еңбек өтілі мен табысы туралы құжаттарды тапсырған жағдайда ғана мүмкін.

Осыған орай, зейнетақыңызды қайта қарау үшiн, 1998 жылдан бастап еңбек өтіліңізді және зейнеткерлік жасыңызға толғаннан кейін жұмыс істеген кезеңдегі табыс туралы мәліметтерді алуға құқық негіздер жоқ.

Айта кететін жайт, 2018 жылғы шілде айынан бастап зейнетақымен қамсыздандырудың ынтымақты, сол сияқты жинақтаушы жүйелеріне қатысу өтілін ескере отырып, мемлекеттік базалық зейнетақыны қайта есептеу жүргізілетін болады.

Мысалы, зейнетақы жүйесіне қатысу өтілі он жыл және одан аз болған не болмаған кезде тиісті қаржы жылына арналған республикалық бюджет туралы заңда белгіленген ең төмен күнкөріс деңгейі шамасының 50 пайызы мөлшерінде, зейнетақы жүйесіне қатысу өтілі он жылдан артық әрбір толық жыл үшін оның мөлшері 2 пайызға арттырыла отырып, бірақ тиісті қаржы жылына арналған республикалық бюджет туралы заңда белгіленген ең төмен күнкөріс деңгейі шамасының 100 пайызынан аспайтын мөлшерде берілуі қарастырылып отыр.

орын. Кокушева Ж.

27 ақпан, 2017 - 15:51 өзгертілді

Салеметсізбе! Мен мемлекеттік каммуналдық - қазыналық кәсіпорнына 2007 жылы хатшы қызметіне қабылдандым. 2009 жылы хатшы қызметінен есепші қызметіне ауыстырылдым. Есепші қызметін 2012 жылға дейін атқарып басқа жұмыс орнына ауысуыма байланысты жұмыстан өз еркіммен босатылдым. Содан 2015 жылы қайта осы мекемеге есеп бөліміне қызметке қабылдандым. Есеп бөлімінде қызмет еткенде еңбек ақым 5 жыл еңбек өтілі бар деп есептелді. 2016 жылы осы мекеменің кадр меңгерушісі қызметіне тағайындалдым. Енди есеп бөлімі менің еңбек өтілімді есепке алмай еңбек ақымды есептеп отыр.

Жауап: 

«Азаматтық қызметшілерге, мемлекеттік бюджет қаражаты есебінен ұсталатын ұйымдардың қызметкерлеріне, қазыналық кәсіпорындардың қызметкерлеріне еңбекақы төлеу жүйесі туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2015 жылғы 31 желтоқсандағы № 1193 қаулының 4 тармағына сәйкес ұйымдар қызметкерлерінің лауазымдық айлықақыларын (тарифтік мөлшерлемесін) айқындау мақсатында орталық атқарушы және өзге де мемлекеттік органдар (келісім бойынша) мамандығы бойынша жұмыс өтілін (қызмет саласының ерекшеліктерін ескере отырып) есептеудің тәртібі мен шарттарын айқындайды

            Сонымен бірге, мамандығы бойынша жұмыс өтілін анықтау үшін ұйымда құрамын ұйымның басшысы бекітетін еңбек өтілін белгілеу жөніндегі комиссия құрылады.

Осыған орай, Сіздің мәселеңіз ұйымның қызмет саласына қарай уәкілетті мемлекеттік органмен бекітілген мамандық бойынша қызметкерлердің еңбек өтілін айқындау жөніндегі ережесіне сәйкес жоғарыда аталған комиссиямен шешілуі тиіс.

 

Ермаханова А.К. Еңбекақы төлеу басқармасының сарапшысы

Саламатсызба! Мен сізден өтініп сұрайтыным, менің  зейнетақым өте аз, қазір жасым 65 те, 43 мың теңге аламын. Мен 5 баламен пенсияға шыққанмын, мен 60 жасқа келгенше медбике қызметін атқардым 38 жыл жұмыс өтілім бар, Осыны ескере келе менің жұмыс өтілім және 60 келгенше тапқан жалақым зейнетақыма қосылады ма екен?!

Қызылорда қаласының тұрғыны Сақтағанова Қалдыгүлден!

Жауап: 

Салеметсіз бе!

Қолданыстағы заңнамаларға сәйкес, зейнетақы тағайындау кезінде ұсынатын еңбек өтілі мен (еңбек өтілі тек қана 1998 жылы 1 қаңтарға дейін есепке алынады) 1995 жылғы 1 қаңтардан бастап (зейнеткерлік жасқа толғанға дейін) жұмыстағы үзiлiстерге қарамастан, қатарынан кез келген үш жыл iшiндегi орташа айлық табысын негізге ала отырып жүзеге асырылады.

Зейнетақы мөлшерлерін қайта қарау үшін Сіз тек зейнетақыны тағайындауда бұрын ұсынылған құжаттарыңызды толықтыратын еңбек өтілі мен табысы туралы құжаттарды тапсырған жағдайда ғана мүмкін.

Осыған орай, зейнетақыңызды қайта қарау үшiн, 1998 жылдан бастап еңбек өтіліңізді және зейнеткерлік жасыңызға толғаннан кейін жұмыс істеген кезеңдегі табыс туралы мәліметтерді алуға құқық негіздер жоқ.

Айта кететін жайт, 2018 жылғы шілде айынан бастап зейнетақымен қамсыздандырудың ынтымақты, сол сияқты жинақтаушы жүйелеріне қатысу өтілін ескере отырып, мемлекеттік базалық зейнетақыны қайта есептеу жүргізілетін болады.

Мысалы, зейнетақы жүйесіне қатысу өтілі он жыл және одан аз болған не болмаған кезде тиісті қаржы жылына арналған республикалық бюджет туралы заңда белгіленген ең төмен күнкөріс деңгейі шамасының 50 пайызы мөлшерінде, зейнетақы жүйесіне қатысу өтілі он жылдан артық әрбір толық жыл үшін оның мөлшері 2 пайызға арттырыла отырып, бірақ тиісті қаржы жылына арналған республикалық бюджет туралы заңда белгіленген ең төмен күнкөріс деңгейі шамасының 100 пайызынан аспайтын мөлшерде берілуі қарастырылып отыр.

орын. Кокушева Ж.

27 ақпан, 2017 - 15:52 өзгертілді

Қазақстан Республикасы

                                                                             Еңбек және халықты

                                                                             әлеуметтік қорғау

                                                                             министрлігіне

                                                                             Қызылорда қаласы Көктөбе

Жауап: 

ҚР Еңбек кодексінің (бұдан әрі – Кодекс) 87-бабына сәйкес жыл сайынғы ақы төленетін еңбек демалысы жұмыскердің тынығуына, жұмысқа қабілеттілігін қалпына келтіруіне, денсаулығын нығайтуына және жұмыскердің өзге де жеке қажеттіліктеріне арналады және жұмыс орны (лауазымы) мен орташа жалақысы сақтала отырып, белгілі бір күнтізбелік күндер санына беріледі.

Бұл ретте, орташа жалақыны есептеу тәртібі «Орташа жалақыны есептеудің бірыңғай қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрінің 2015 жылғы 30 қарашадағы № 908 бұйрығымен бекітілген (бұдан әрі - Қағида), оған сәйкес қызметкердің орташа жалақысы орташа күндік (сағаттық) жалақыны оқиға кезеңіне (бұл жағдайда еңбек демалысының ұзақтығы) сәйкес келетін жұмыс күндерінің (жұмыс сағаттарының) санына көбейту жолымен есептеледі.

Барлық жағдайларда орташа күндік (сағаттық) жалақы есеп айырысу кезеңде есептелген жалақы сомасын есеп айырысу кезеңдегі жұмыс күндерінің (сағаттарының) санына бөлу жолымен айқындалады.

Кодекстің 92-бабына сәйкес жұмыскерге жұмыс істеген бірінші және келесі жылдары үшін жыл сайынғы ақы төленетін еңбек демалысы тараптардың келісімі бойынша жұмыс жылының кез келген уақытында беріледі.

Жұмыс жылы жұмыскердің бірінші жұмыс күнінен бастап есептелген күнтізбелік он екі айды құрайды.

Жыл сайынғы ақы төленетін еңбек демалысы жұмыскер мен жұмыс берушінің арасындағы келісім бойынша бөліктерге бөлінуі мүмкін. Бұл ретте, жыл сайынғы ақы төленетін еңбек демалысының бір бөлігі жұмыскердің еңбек шартында көзделген демалыс ұзақтығының күнтізбелік екі аптасынан кем болмауға тиіс.

Кодекске сәйкес жұмыскерлерге жыл сайынғы ақы төленетін еңбек демалысын берудің кезектілігі жыл сайын жұмыс беруші жұмыскерлер пікірін ескере отырып бекітетін демалыстар кестесіне сәйкес айқындалады не тараптардың келісімі бойынша демалыстар кестесінен тыс белгіленеді.

Осыған орай, жұмыскерлерге жыл сайынғы ақы төленетін еңбек демалысы тараптардың келісімі бойынша жұмыс жылының кез келген уақытында толық көлемде беріледі немесе нақты жұмыс істеген күндеріне қарай үйлесімді берілуі мүмкін. Бұл ретте, жұмыс беруші қызметкерге жұмыс кезеңінде толық жұмыс атқармай еңбек демалысының күндерін алдын ала толық берген кезде орташа жалақысы да алдын ала толық, яғни жоғарыда аталған қағидаға сәйкес алған еңбек демалысы кезеңіндегі жұмыс күндерінің бәріне есептеледі.

 

 

Ермаханова А.К. – Еңбекақы төлеу басқармасының сарапшысы

3 наурыз, 2017 - 16:32 өзгертілді
Сұрақ тақырыбы: 

Сәлеметсіздерме. Мен І топ мүгедегімін. Маған коммуналдық төлем жасау кезінде қандай жеңілдіктер қарастырылған

Жауап: 

Сәлеметсіз бе Бақытжан!

 

Қазіргі таңда Сізге қолданыстағы заңнамаға сәйкес, І топ мүгедегі ретінде мемлекеттiк әлеуметтiк жәрдемақы және арнаулы мемлекеттік жәрдемақы тағайындалып, төленуде.

Сондай-ақ Сізге оңалту орталығына, санаторлық-курорттық емделу және жеке көмекші қызметіне мүгедекті оңалтудың жеке бағдарламасы әзірленген. Аталған оңалту шараларын алу үшін Сіз тұрғылықты жеріңіз бойынша жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөліміне өтініш тапсыруыңыз қажет.

Тұрғын үй көмегіне қатысты

Тұрғын үй көмегi жергiлiктi бюджет қаражаты есебiнен осы елдi мекенде тұрақты тұратын аз қамтылған отбасыларға (азаматтарға)беріледі.

Республикалық маңызы бар қаланың, астананың, аудандардың, облыстық маңызы бар қалалардың жергiлiктi өкiлдi органдары тұрғын үй көмегiн көрсетудiң мөлшерiн және тәртiбiн айқындайды.

Тұрғын үй көмегін тағайындауда отбасының (азаматтың) орташа айлық жиынтық кірісі есептеледі(негіздеме: «Тұрғын үй көмегін көрсету ережесін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2009 жылғы 30 желтоқсандағы № 2314 Қаулысы).

Осыған орай, Сізге тұрғын үй көмегі туралы толық мәлімет алу үшін тұрғылықты жеріңіз бойынша «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясы» коммерциялық емес акционерлік қоғамына тиісті құжаттармен жүгіну қажет.

Орындаушы: Қалмет М. 

6 наурыз, 2017 - 16:00 өзгертілді

Сәлеметсіздерме, Сіздерден мына төмендегі мәселе бойнша көмек берулеріңізді сұранамын. Туберкулезге қарсы диспансердегі "дезинфектор" лауазымы сол мекеменің "санитарка" лауазымына жатқызыладыма? Себебі 31.12.2015ж. №1193 Қаулы бойынша туберкулезге қарсы мекемелердің дәрігерлер,медбикелер ж/е санитаркаларына 190% пайыз вредность ал осы аталған лауазымдардан басқа қызметкерлерге 60% пайыз вредность төленеді делінген, осыған сәйкес "дезинфектор лауазымына да 190% пайыз вредность төленедіме?

Жауап: 

Мемлекеттік мекемелер мен қазыналық кәсіпорындардың қызметкерлеріне еңбекақы төлеу «Азаматтық қызметшілерге, мемлекеттік бюджет қаражаты есебінен ұсталатын ұйымдардың қызметкерлеріне, қазыналық кәсіпорындардың қызметкерлеріне еңбекақы төлеу жүйесі туралы» Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2015 жылғы 31 желтоқсандағы № 1193 қаулысы (бұдан әрі – Қаулы) негізінде жүзеге асырылады.

Денсаулық сақтау саласындағы азаматтық қызметшілерге, мемлекеттік бюджет қаражаты есебінен ұсталатын ұйымдардың қызметкерлеріне, қазыналық кәсіпорындардың қызметкерлеріне еңбек жағдайлары үшін қосымша ақылар Қаулыға 5-қосымшамен бекітілген, оның ішінде туберкулез (туберкулезге қарсы) мекемелерінде, диспансерлерінде, санаторийлерінде, санаторий-профилакторийлерінде, емдеу-өндірістік шеберханаларында, палаталарында (дәрігерлерден, орта медициналық қызметкерлерден, санитарлардан басқа) жұмыс істегені үшін БЛА-дан 60% мөлшерде қосымша ақы көзделген.

Жұмысшылардың жұмыстары мен кәсіптерінің бірыңғай тарифтік-біліктілік анықтамалығына сәйкес дезинфектор, санитарка (жуушы) жұмысшы кәсібіне жатады, оған сәйкес олардың жұмыс сипаттамасы бір-бірінен ерекшеленеді.
Мысалы, 4-разрядтдағы дезинфектор лауазымының жұмыс сипаттамасы:

Химиялық улы заттармен және интексицидтармен арнаулы машиналардың және жабдықтардың көмегімен дезинсециялау ( зиянды жәндіктердің көбеюінің алдын алу және оларды жою), дератизациялау және дезодорациялау (егеуқұйрықтарды, тышқандар мен дала кеміргіштерін жою). Арнаулы машиналар мен жабдықтарды дайындау және қызмет көрсету, жұқпасыздандыру, дезинсециялау, дезодорациялау және дератизациялау үшін қолданылатын улы химикаттар мен басқа жем дайындауға қажетті тағамдарды нұсқаулық талаптарына сәйкес қабылдау, есебін жүргізу, сақтау, босату. Қорғаныс құралдарының: противогаздардың, арнаулы киімнің, құралдардың және т.б. сапасы мен уландыратын заттардың әсірінен ақаусыздығын тексеру.

 4-разрядтағы санитарканың (еден жуушы) жұмыс сипаттамасы:

Тазалық сақтау режиміне сәйкес бөлмеде тазалық жүргізу. Медикаменттерді, құралдарды, жадықтарды алған кезде және бөлімшелерге жеткізгенде аға медициналық бикеге көмектесу. Шаруашылық бикеден алады және іш киімді, шаруашылық инвентарь және жуу құралдарын дұрыс сақтайды және пайдаланады. Аурулардың күтімін жүзеге асырады: (қажеттілік кезінде) емізуге, іш киімі мен киімдерін ауыстыруға, суднаны әперу және жинау т.б. Әр тамақты қабылданғаннан кейін төсек режиміндегі адамдардың кереуеті алдынан тумбаларды (кішкене столдарды) алып тастау. Медициналық бикенің нұсқауы бойынша ауруларды диагностикалық – емдеу кабинеттеріне шығарып салады. Жылу жүйесін, сумен жабдықтауды, су құбырын және электр құралының бұзылғаны туралы шаруашылық бикеге хабарлау.

Жоғарыда айтылғандарға сәйкес, дезинфектор және санитарка лауазымдары әртүрлі қызмет атқарады деп есептейміз.

Бұл ретте, денсаулық сақтау саласындағы мемлекеттік бюджет қаражаты есебінен ұсталатын ұйымдардың қызметкерлеріне, қазыналық кәсіпорындардың қызметкерлеріне еңбек жағдайлары үшін төленетін қосымша ақыларға қатысты нақты және ресми ақпарат алу үшін, денсаулық сақтау саласындағы уәкілетті орган ҚР Денсаулық сақтау министрлігіне жүгінуді ұсынамыз.

 

Ермаханова А.К. – Еңбекақы төлеу басқармасының сарапшысы

22 ақпан, 2017 - 16:17 өзгертілді

Салеметсіздерме. Мен Кызылорда қаласының тұрғынымын. Жүктілік пен босануға жумысқа жарамсыздық парағын беру тәртібі жайында сұрағым.

Мен екі жұмыс орнында жұмыс жасаймын қазіргі таңда 30 апта жүктілік мерзімім. Тұрғылықты мекен жайым бойынша емханадан еңбекке жарамсыздық парағы екі жұмыс орнына бөлек бөлек берілеме немесе бір еңбекке жарамсыздық парағына екі жұмыс орнының атауы жазыладыма?

Жауап: 

Құрметті , АлияСайлаубайқызы!

 

         Сіздің өтінішіңізді мұқият қарап, келесіні хабарлаймыз.

         Жүктілікке және босануға байланысты табысынан айырылған жағдайларда төленетін әлеуметтік төлем(әрі қарай – әлеуметтік төлем) денсаулық сақтау саласындағы уәкілетті мемлекеттік орган белгілеген тәртіппен берілген еңбекке уақытша жарамсыздық парағында көрсетілген бүкіл кезеңге тағайындалады.

         Егер адам бірнеше жұмыс берушіде жұмыс істейтін болса еңбекке уақытша жарамсыздық парағы бір жұмыс орны бойынша беріледі, адамның басқа жұмыс орындарына медициналық ұйым басшысы бекіткен және медициналық ұйымның мөрі қойылған еңбекке уақытша жарамсыздық парағының көшірмелері беріледі.

         Қазіргі таңда, Сізге 2017 жылғы 1 ақпаннан бастап 2017 жылғы 6 маусымға дейінгі кезеңге әлеуметтік төлем тағайындалған. Аталған төлем ақпан айында қаржыландырылады.

         Исполнитель: Шенеева А.М.,

9 ақпан, 2017 - 19:16 өзгертілді

«Әлеуметтік-еңбек саласындағы мемлекеттік көрсетілетін қызмет стандарттарын бекіту туралы» ҚР Д

Жауап: 

Сәлеметсіз бе,

 

«Жұмыс іздеп жүрген адамдарды тіркеу» мемлекеттік қызмет көрсету стандартының жобасына қатысты мәселелер бойынша

 

1. мемлекеттік қызметті көрсету нәтижесі жұмыс іздеп жүрген адам ретінде тіркеу туралы хабарлама болып табылады.

Бұл жағдайда, хабарландыру белгіленген нысандағы құжат болып табылмайды және жұмыс іздеп жүрген адамның тіркелгенін нақты түрде растау үшін көзделеді.

Сіз көрсеткен техникалық сипатқа ие мәселелер ақпараттық жүйені жетілдіру кезінде ескерілетін болады.

2. Көрсетілетін қызметті берушіге көрсетілетін қызметті алушы мемлекеттік қызмет алу үшін жүгінген кезде құжаттар тізбесінің арасында оралман куәлігі көзделген.

Оралман куәлігі қатаң есептілік құжат болып табылады және оның статусын жеке сәйкестендіру нөмірімен растау үшін негіз болып табылады.

Осыған байланысты, оралмандарға мемлекеттік қызмет көрсету кезінде осы құжат жеке басты сәйкестендіру үшін қажет.

Беттер

ҚР тәуелсіздік жылдарындағы жетістіктері
«ӨРЛЕУ» жобасы
Қазақстанда іске асырылып жатқан үздік әлеуметтік жобалар
Еңбек дағдыларын дамыту және жұмыс орындарын ынталаңдыру